Тез есептеу дісі

ТЕЗ ЕСЕПТЕУ ӘДІСТЕРІ.

Өзектілігі: тез есептеу әдістерін үйрене отырып , болашақта математикалық білімді жетілдіре отырып, адамның ойлау қабілетін дамыту.

Қазіргі кезде ғылым мен техниканың даму деңгейі әрбір адамда сапалы және терең білімнің іскерліктің болуын қамтиды. Жастардың белсенді шығармашылық пен жұмыс істеуін және кеңінен ойлауға қабілетті болуын талап етеді. Әрбір адам өз бойындағы туғаннан пайда болған интуициясын әрі қарай дамытуға, табиғи қасиеттерін , математикалық білім деңгейін тереңдету үшін өз бетінше білім алуға қадам басып ұмтылу керек. Менің мақсатым тез есептеу әдістеріне шолу жасай отырып математикалық білімімді арттыру.

Соңғы кезде мектептерде микрокалькуляторлар қолданыла бастады, бірақ олар есептеудің қажеттілігін алып тастай алмайды. Себебі есептеу адамның логикалық ойлауын дамытады, математикаға қызушылығын арттырады.

Осытез есептеу есептеу әдістеріне бірнеше мысал келтірейік.

№1

түріндегі көбейтуді (- кез келген бүтін сан) ауызша есептеуге мысал келтірейік. Мысалы, 2465, ол үшін бірінші көбейгішті 2-ге бөліп, екіншісін 2- ге көбейтейік, сонда:

№2

түріндегі көбейтуді () орындау. Ол үшін бірінші көбейткішті 100- ге көбейтіп, нәтижесін 4-ке бөлеміз.

Мысалы:

№3

түріндегі көбейтуді () орындау. Ол үшін бірінші көбейгішті 1000-ға көбейтіп, нәтижесін 8- ге бөлсе болғаны.

Мысалы:

№4

Берілген санды ; ; () түріндегі санға бөлу. Сәйкесінше, бөлінгішті 2-ге, 4-ке, 8 –ге көбейтіп, нәтижесін 10-ға, 100-ге 1000-ға бөлеміз, мысалы:

Санды 25- ке бөлудің орнына 100-ге бөлу оңай, ал жүздің ішінде 25 4 рет бар демек, ол 100-ден 4- есе аз, сондықтан нәтижесін 4-ке көбейту керек.:

№5

25- пен аяқталатын сандарды квадрат дәрежеге шығару. Санның квадраттап, оған осы жүздіктің жартысын қосып, қосындыны 10-ға көбейтіп, көбейтіндінің соңына 625-ті тіркеп жазса болғаны, мысалы 325-тің квадратын есептейік:

№6

Екі орынды санды 11-ге көбейту. Ол үшін санның ондығы мен бірлігін қосып, осы қосындыны берілген санның цифрларының арасына жазамыз:

№7

Оңдық цифрлары бірдей, бірліктерінің қосындысы 10-ға тең болатын үш орынды екі санды көбейту тәсілдері. Мысалы:

көбейту үшін : , , нәтиже 616221 болады.

Бұл мынандай түрлендіруге негізделеді:

№8

10,11,12,13,14 сандардың өзіндік ерекшліктері.

мына есепті ауызша шығару керек. Есеп шыңмен де оңай емес. Есепті шығару үшін сандардың қасиеттерін асқан шеберлікпен пайдаланып, 10,11,12,13,14 сандарының қызығарлықтай ерекшеліктерін көрсете білді. яғни топтап алдық. Сонда теңдіктің екі жағында да 365-ке тең болды. Яғни есеп шықты.

№9 Түбір табуда тез есептеу әдісі . Куб түбір табу.

Куб түбірін тапқанда шығатын санның бірінші цифрын таьу үшін: айтылған санның соңғы 3 цифрын алып тастаймыз да, қалған сан кестеде қандай сандардың кубтарының арасында тұрғанын қараймыз.Осылардың кішісі сол бірінші санды береді. Мысалы, 389017 санынан куб түбір табу керек болсын. Бұл санның соңғы цифры 7, демек , 10-7=3 , бұл іздейтін санның соңғы цифры. Берілген санның соңғы үш цифрын алып тастап, 389 санын аламыз, бұл 7 мен 8-дің кубтарының арасында тұр, мұның кішісі 7. Ендеше, іздеген санымыздың бірінші цифры 7 болды. Сондықтан: .

Сондай- ақ бесінші дәрежелі түбір табу. Мысалы түбірін табу керек. Іздейтін санның соңғы цифры 9. Соңғы 5 цифрын алып тастасақ, 24 шығады, бұл 1 мен 2-нің 5- дәрежелерінің арасында, демек, бірінші цифр 1 болады. Сондықтан

Жетінші дәрежелі түбір табуны қарастырайын. түбірін табу керек. Мұның соңғы цифры 7, 10-7=3 – ізделетін санның соңғы цифры. Түбірдің бірінші цифрын табайық: берілген санның соңғы 7 цифрын алып тастасақ, 340 қалды. Бұл дәреже кестесінде 2 мен 3-тің арасында тұр. Ьұлардың кішісі 2 ендеше түбірден шығатын санның бірінші циф

Внимание, отключите Adblock

Вы посетили наш сайт со включенным блокировщиком рекламы!
Ссылка для скачивания станет доступной сразу после отключения Adblock!

Скачать